Báo cáo của L. P. Beria gửi I. V. Stalin ngày 8 tháng 6 năm 1940 về vụ mưu sát L. D. Trotsky
Tuyệt mật
NKVD Số 2333/b
Ngày 8 tháng 6 năm 1940
Ban Chấp hành Trung ương VKP(b) gửi đồng chí Stalin
Vào lúc 4 giờ theo giờ địa phương ngày 24 tháng 5 năm 1940, tại Mexico, một nhóm người có vũ trang đã tấn công ngôi nhà nơi Trotsky đang sinh sống.
Các tình tiết của vụ tấn công được phản ánh đầy đủ nhất trên tờ báo Mỹ «World Telegram» ngày 24 tháng 5 năm 1940. Chúng tôi xin trích dẫn các đoạn sau.
«Một băng nhóm gồm 20 kẻ có vũ trang không rõ danh tính lúc 4 giờ sáng trong một cuộc tập kích chớp nhoáng đã nã súng máy vào phòng ngủ của Trotsky. Trotsky và vợ, may mắn không bị thương, đã bò ra khỏi giường và nằm xuống sàn nhà, trong khi tiếng súng máy vang dội khắp căn biệt thự của họ trong suốt 15 phút. Hart, 25 tuổi, đến từ New York đã bị những kẻ tập kích bắt cóc, tất cả bọn chúng đều nói tiếng Tây Ban Nha... Những kẻ tập kích mang theo một bình nhiệt chứa chất dễ cháy, chúng đã ném vào nhà Trotsky. Ngọn lửa bùng phát ở hai nơi, gần phòng ngủ của Trotsky, đã được dập tắt nhanh chóng bằng chăn. Những kẻ tập kích rõ ràng đã mưu đồ đột nhập vào nhà Trotsky, nơi được bao quanh bởi một hàng rào cao và được bảo vệ bên trong bởi năm cận vệ riêng của Trotsky, còn bên ngoài là một đội tuần tra đặc biệt của cảnh sát Mexico. Cảnh sát canh gác cho biết thoạt đầu những kẻ tập kích đã trói năm cảnh sát bên ngoài biệt thự, rồi sau đó đột nhập vào bên trong. Một số tên mặc trang phục rộng thùng thình. Chúng đã đánh lừa người gác cổng Sheldon và bắt anh ta đi, ít nhất 200 phát đạn đã được bắn ra từ 4 khẩu súng máy... Bọn chúng trang bị súng lục. Chúng tôi đã cố gắng bắn trả nhưng không thể làm được nhiều vì chúng ngắm bắn chúng tôi rất chuẩn xác. Một số bóng đèn điện mà chúng tôi để sáng vào ban đêm cho phép chúng tôi theo dõi bị động những kẻ tập kích. Ánh sáng khiến chúng tôi trở thành những mục tiêu dễ dàng ở trong sân. Tôi không nghĩ rằng bất kỳ tên nào trong số những kẻ tập kích bị thương.
Các nhân viên bảo vệ cho biết thêm rằng cuộc tập kích đã được trù tính và tổ chức rất kỹ lưỡng. Sau khi đột nhập vào biệt thự, những kẻ tập kích lập tức tiến thẳng về phòng của Trotsky, có lẽ đã biết rõ vị trí chính xác của nó. Điện thoại nội bộ và hệ thống chuông lắp đặt để báo động đã bị cắt đứt, nhưng đường dây điện thoại bên ngoài vẫn được giữ nguyên. Hai chiếc xe ô tô đã bị những kẻ tập kích lấy đi... Dưới một mương nước gần đó, cảnh sát tìm thấy một cái thang rút, một chiếc cưa cầm tay, một chiếc thang dây và một số quả bom lửa.
Các nhân viên bảo vệ cho biết những kẻ tập kích đã rời đi một cách bất ngờ, có lẽ vì tưởng rằng chúng đã giết được Trotsky... Cảnh sát đã đến nơi 5 hoặc 10 phút sau khi những kẻ tập kích tẩu thoát».
Cảnh sát Mexico đã bắt giữ 2 thư ký của Trotsky, tài xế của họa sĩ Diego Rivera, người mà có thời gian Trotsky từng sống chung nhà. Cảnh sát được cho là đã ban hành lệnh bắt giữ chính họa sĩ Diego Rivera, người đang lẩn trốn.
Về bản chất sự việc xảy ra, chúng tôi đã nhận được một bản tin từ người của chúng ta ở Mỹ. Bản sao bản tin được đính kèm theo đây.
Dân ủy Nội vụ Liên bang Xô viết (L. Beria)
Đã gửi: đ/c Stalin đ/c Molotov
RGASPI. Quỹ 17. Mục 171. Hồ sơ 163. Tờ 215-217. Bản sao. Bản đánh máy